سیدجلال ابراهیمی * آنچه در ذیل می‌آید در پاسخ سوالاتی است که پیوسته از سوی اعضای خانه اقتصاد و تجارت ایران و ترکیه  معمول می‌شود.

۱- امور اولیه که برای پیش‌نیازها باید صورت گیرد:

الف- رایزن‌ها: رایزن‌ها لزوما باید از بین آشنایان به صنعت کسب و کار و از جامعه اساتید اقتصادی‌، افراد آگاه به تجارت بین‌الملل انتخاب شوند.

ب- رایزن‌ها لزوما قبل از عزیمت به حوزه ماموریت خود دوره ویژه آگاهی از سنت و آداب و رسوم و ارتباطات تجاری کشور محل ماموریت را بگذرانند و ضمنا در یک دوره فشرده از زبان کشور محل ماموریت در حداقل ارتباطات اجتماعی  آگاهی پیدا کنند و اطلاعات به‌روز سایت اینترنتی قوی از داشته‌های تجاری و اقلام صادراتی‌، گردشگری‌ و معدنی را  به زبان محل ماموریت یا انگلیسی داشته باشند .

ج- قبل از عزیمت به محل ماموریت خود سایت‌های اینترنتی اتاق‌های بازرگانی استانی و انجمن‌های واردات و صادرات و نمایشگاهی کشور محل ماموریت و تشکل‌های تجاری را به دقت مطالعه نمایند .

ص- در حد ضرور از امکانات تولیدی، صنعتی و معدنی استان‌های کشور خود اطلاعات لازم اقتصادی را در اختیار داشته  و بودها و کمبودهای حوزه صادراتی و وارداتی  را قبل از عزیمت جمع‌آوری نمایند.

ض- وب‌سایت‌های  قسمت رایزنی اقتصادی سفارتخانه‌ها باید با شرایط جهانی و منطبق با استانداردها و نیازها تدوین و تنظیم و سازماندهی شود.

درحوزه داخلی

* اتاق‌های بازرگانی نسبت به بازسازی وب‌سایت‌ها و عرضه اطلاعات بالقوه و بالفعل استان‌ها به انعکاس توان‌های صادراتی اقدام نمایند و اطلاعات به روز از داشته‌های استانی را منعکس نمایند.

*  سازمان‌های صنعت و معدن استان‌ها توان‌ها و تشکل‌های صادراتی را در وب‌سایت خود منعکس نمایند.

* سازمان‌های صنعت و معدن استان‌ها معادن فعال منطقه خود را که جایگاه صادراتی دارند در وب‌سایت خود معرفی نمایند .

* اتحادیه‌های موجود در شهرهای استان فدراسیون‌های صادراتی موضوعی کالا تشکیل دهند.

در حوزه صادرات به ترکیه:

* رفع موانع در شبکه حمل و نقل در اولویت قرار گیرد

* کمک به شرکت‌های حمل و نقل یخچال‌دار برای توسعه صادرات میوه و اقلام فاسدشدنی

* کم‌توجهی و یا بی‌توجهی در ورودی‌های گمرکی و مرزی که عامل تغییر مسیر ترانسپورت می‌شود رفع و رجوع شود تا رانندگان خارجی مسیر خود را از طریق نخجوان و آذربایجان با عبور از دریای خزر تغییر ندهند

* ایجاد مشوق‌های صادراتی هماهنگ با ترکیه برای صادرکنندگان حوزه کشورهای هم‌مرز

* جلوگیری از واردات کالاهایی که در داخل تولید می‌شود، جلوگیری و یا همانند ترکیه  افزایش تعرفه‌های گمرکی روی کالاهایی که در داخل تولید می‌شود.

* ایجاد فدراسیون‌های صادراتی همسونگر موضوعی و تشویق آنها در امر اعزام گروه‌های بازاریابی و بازارسنجی  به کشورهای هم‌مرز و کشورهای آفریقا.

از  جمله دیگر عوامل اصلی ضعف صادراتی عدم عملکرد صحیح و ضعف  امور بین‌الملل اتاق بازرگانی ایران  در عدم ارتباط با  رایزن‌های سفارتخانه‌های خارجی در ایران، بی‌‌توجهی به گردش کار تجاری و نمایشگاهی در بازرگانی جهانی در شرایط دیجیتالی در ارتباط با داشته‌های اقتصادی ایران است.

رییس خانه اقتصاد و تجارت ایران و ترکیه