جلال میرزایی * انتخابات ریاست‌جمهوری نزدیک است و گمانه‌ها و تحلیل‌های بسیاری نیز مطرح شده است. قاعدتا از حالا و تا پیش از دقیقه نود نمی‌توان پیش‌بینی دقیقی از نتیجه این رقابت‌ها داشت اما برخی تحلیلگران از احتمال شکل‌گیری یک رقابت درون‌جریانی در جبهه اصولگرایی، شکل‌گیری یک دوقطبی بدون حضور رییسی و نهایتا به حاشیه رفتن او می‌گویند. تحقق یا عدم تحقق این وضعیت، همچنین اینکه نامزدهای باقی مانده در عرصه انتخابات چه رویکردی را در ارتباط با برنامه‌های همدیگر به خصوص راجع به دیدگاه‌های آقای رییسی یا دو گزینه مستقل اتخاذ می‌کنند، بستگی به چند عامل یا اتفاق دارد.

نخست اینکه، آیا بین آقای مهرعلیزاده و همتی توافقی بر این مبنا که فقط یک نفر در عرصه بماند، صورت می‌گیرد یا خیر.

دوم اینکه، جریان اصلاح‌طلبی از شوکی که به آن وارد شده، بیرون آمده و با الهام از کاری که مرحوم هاشمی در سال 92 کرد، از یکی از این دو گزینه حمایت می‌کند یا خیر؟

طبیعتا اگر این اتفاق بیفتد به نوعی آرایش در مناظرات دستخوش تغییرات اساسی می‌شود. اما اگر این اتفاق نیفتد ادامه کار در مناظرات انتخاباتی بستگی به رایزنی و نحوه تعامل رییسی با برخی نامزدها دارد.

فراموش نکنیم که برخی نامزدهای فعلی قبلا گفته بودند که اگر رییسی بیاید، نخواهند آمد و اصلا ثبت‌نام نمی‌کنند اما آمدند و ثبت‌نام کردند. بر این اساس اگر در شرایط فعلی آقای رییسی با آنان صحبت کرده و قول و قراری برای استفاده از آنان در مناصب بگذارد، احتمالا به نفع او کنار خواهند رفت.

اگر آقای رییسی این کار را نکند، ممکن است که مناظرات و رقابت‌های انتخاباتی فعلی را فرصتی برای مطرح کردن خود و سرمایه‌گذاری در عرصه سیاسی برای ادوار آینده بدانند بنابراین کنار نرفته و از خودشان این ایثار را بدون اینکه به ازای آن چیزی بگیرند، نشان ندهند. حتی شاید در مناظرات برای پیروزی تلاش کنند.

به هر حال نامزدهای انتخاباتی نیز مثل تحلیلگران و سایرین به آمارها و نظرسنجی‌ها توجه دارند. اکنون نیز بر اساس نظرسنجی‌ها تقریبا 42 درصد از کسانی که رای می‌دهند، گزینه مورد نظر خود را مشخص کرده و بنای تغییر آن را ندارند. 36 درصد دیگر اما می‌گویند که شاید نظرشان تغییر کند.

طبیعی است اگر برخی نامزدهای انتخاباتی نگاهی به جذب آرای مشارکت‌کنندگان مردد داشته باشند و برای آن برنامه‌ریزی کنند.

در مجموع می‌توان گفت که اگر آقایان همتی و مهرعلیزاده نتوانند حمایت بخشی از جریان اصلاح‌طلبی و اعتدال‌گرا را جلب کنند و نتوانند به نمایندگی از آنان در انتخابات و به تبع آن در مناظرات شرکت کنند، ممکن است اتاق‌های فکر طیف مقابل برای جلب مشارکت حداکثری که دغدغه مقام معظم رهبری است، وارد یک رقابت درون‌جریانی شود. اینکه نتیجه رقابت مذکور چیست، از حالا قابل پیش‌بینی نیست و بستگی به عوامل پیش‌گفته دارد.

نکته آخر اینکه برخی معتقدند، عدم ورود به تبلیغات جدی انتخاباتی از سوی برخی نامزدهای اصولگرا به خاطر آن است که هنوز درباره ماندن و نماندن در رقابت‌ها تصمیم نگرفته‌اند و احتمالا منتظر تعامل با رییسی هستند. به باور من البته تشکیل ستاد و… تغییری در معادلات سیاسی آن جریان ایجاد نمی‌کند و حتی می‌توان گفت که تشکیل ستاد‌های انتخاباتی قدرت چانه‌زنی‌ آنان را در گفت‌وگوهای درون‌جریانی بالا می‌برد.

* فعال سیاسی اصلاح‌طلب