به گزارش جهان صنعت نیوز:  هوای ناسالم برای گروه‌های حساس (۱۰۱ تا ۱۵۰): افراد گروه حساس ازجمله افراد مبتلا به بیماری‌های ریوی مانند آسم، افراد دارای بیماری قلبی، کودکان و سالمندان ممکن است دچار مشکل و ناراحتی تنفسی شوند. هوای ناسالم (۱۵۱ تا ۲۰۰): همه افراد در صورت قرار گرفتن درازمدت در معرض هوای با این شدت آلودگی ممکن است دچار علائم تنفسی شوند؛ افراد گروه حساس ممکن است دچار پیامد‌های بیشتری شوند. بسیار ناسالم (۲۰۱ تا ۳۰۰): هشدار درباره بروز وضعیت اضطراری بهداشتی. با احتمال بیشتر، سلامت همه جمعیت به خطر می‌افتد. خطرناک (۳۰۰ تا ۵۰۰): وضعیت اضطراری هشدار بهداشتی. همه افراد ممکن است دچار پیامد‌های بهداشتی وخیم شوند. البته این طیف‌ها درصورتی قابل استناد هستند که ذرات معلق موجود در هوا مازوت نباشند. بنابراین در وضعیتی همچون دیروز که با وجود بارش باران باز هم میزان شاخص آلایندگی در برخی نقاط پایتخت مانند ایستگاه تربیت مدرس منطقه 6، 182 بود و تنفس در این هوا برای تمام اقشار جامعه خطرناک بود. براساس گزارش‌های سلامت در چنین شرایطی ادارات، دورکار یا مدارس تعطیل می‌شوند این در حالی است که دیروز مدارس پس از دو سال تازه به صورت رسمی بازگشایی شد. در نتیجه ترافیک هم می‌تواند عامل موثری در میزان آلودگی هوا باشد، زیرا با برداشته شدن محدودیت‌های کرونایی و همچنین بازگشایی دانشگاه‌ها و مدارس به سبب رشد مصرف سوخت‌های فسیلی و افزایش حجم ترافیک تشدید شده است. هرچند گزارش سازمان محیط‌زیست می‌گوید کیفیت سوخت بنزین و گازوییل مطلوب است، اما یک گزارش جهانی نشان داد، تهران دیروز در زمره ۱۰ شهر آلوده جهان قرار داشته است. در شرایطی که کشور‌های مختلف جهان در تلاش برای کاهش مصرف سوخت‌های فسیلی و حرکت به سمت حمل‌ونقل پاک هستند، معاون وزیر نفت ایران از احداث پالایشگاه جدید خبر می‌دهد و این احتمال وجود دارد که در صورت افزایش روند مصرف بنزین باز هم گزینه تولید بنزین در واحد‌های پتروشیمی روی میز تصمیم‌گیری قرار گیرد. پس از آنکه وزارت نیرو رسما اعلام کرد که نیروگاه‌های کلانشهر‌ها مازوت مصرف نمی‌کنند، دیروز معاون وزیر نفت هم ضمن تایید این ادعا، همزمان از کیفیت بنزین و گازوییل مصرفی در خودرو‌های سبک و سنگین دفاع کرد. جلیل سالاری با بیان اینکه کیفیت سوخت تحویلی به نیروگاه‌ها مطلوب است، می‌گوید: سوخت، مقصر آلودگی هوای کلانشهر‌ها نیست، ضمن اینکه مازوت در هیچ‌کدام از نیروگاه‌های کلانشهر‌ها مصرف نمی‌شود. سالاری همچنین از رشد مصرف بنزین با کاهش محدودیت‌های کرونایی به ۹۰ میلیون لیتر در روز خبر داد و از احتمال رشد مصرف بنزین و گازوییل در ماه‌های پیش‌رو پرده برداشت. به‌نظر می‌رسد با توجه به چشم‌انداز رشد مصرف سوخت، چشم‌انداز آلودگی هوا قاعدتا ‌باید تیره و تار‌تر از وضع فعلی باشد.

در واکنشی دیگر به آلودگی هوای پایتخت، این بار سازمان صنعت، معدن و تجارت تهران هم از نقش معادن شن و ماسه در آلودگی هوا رفع اتهام و اعلام کرد: فعالیت واحد‌های تولیدی معدنی تهران شامل واحد‌های شن و ماسه، آسفالت، بتن آماده تعطیل خواهند بود. پس متهم اصلی آلودگی هوا کیست؟

شهرداری مقصر است

اما آیا واقعا مازوت‌سوزی در کلان‌شهرها وجود دارد!؟ داریوش گل‌علیزاده معاون مرکز ملی هوا و تغییر اقلیم سازمان حفاظت محیط‌‌زیست درخصوص مازوت‌سوزی در کلان‌شهرها به «جهان صنعت» گفت: از زمانی که بحث سرطان‌زا بودن مازوت‌ها رسانه‌ای شد، مشعل مازوت‌سوز در واحدهای صنعتی استان‌های تهران، اصفهان و کرج پلمپ شده است، اما هنوز در برخی شهرها مانند تبریز، مشهد و همدان مازوت مصرف می‌شود، اما در هر صورت به نظرم آلودگی هوا ارتباطی با سوزاندن مازوت ندارد.

وی افزود: آلودگی هوا در تهران و دیگر شهرها همانند البرز و اصفهان به علت مصرف مازوت نیست و به نظرم منابع آلودگی هوای اخیر که با بارندگی هم بهبود پیدا نکرده است، آلایندگی خودروها، صنایع و منازل شخصی است. وقتی بارگذاری بیش از ظرفیت تهویه هوا صورت بگیرد، آلودگی هوا ایجاد می‌شود. اگر در تهران همه سوخت‌ها و خودروها در شرایط استاندارد باشد، باز هم به دلیل جمعیت بالای شهر و میزان بالای انتشار آلاینده‌ها در شرایطی که هوا سرد باشد و وارونگی هوا رخ دهد، آلودگی اتفاق می‌افتد. وقتی باد مناسب با سرعت پنج متر بر ثانیه نوزد تا هوا را رقیق کند، آلودگی هوا دور از انتظار نیست. در هر صورت جمعیت زیاد تهران سبب افزایش مصرف انرژی شده است. با توجه به این که سرانه مصرف انرژی ما سه برابر دنیاست و ۹۷ درصد این انرژی نیز از سوخت‌های فسیلی تامین می‌شود حتی در صورت انتشار آلاینده‌ها در حد مجاز باز هم آلودگی هوا ایجاد می‌شود.

در حالی گل علیزاده مصرف مازوت در تهران را رد کرده است که سازمان محیط‌زیست نامه‌ای به دادستانی تهران درباره مازوت‌سوزی نیروگاه‌های تهران ارسال کرده است.

هنوز دو نیروگاه فعال‌اند!

محمد جواد حق شناس، عضو سابق شورای شهر تهران درخصوص اینکه آیا هنوز نیروگاه‌ها مازوت‌سوزی می‌کنند به «جهان صنعت» گفت: آلودگی هوا پدیده‌ جدیدی نیست؛ اتفاقا مازوت‌سوزی هم موضوع جدیدی نیست. سال‌های گذشته درخصوص مازوت‌سوزی در تهران بررسی‌هایی صورت گرفت که مشخص شد دوتا از مراکز صنایع نزدیک تهران، یکی نیروگاه برق و دیگری کارخانه سیمان‌سازی است که هردو اطراف تهران هستند. سال گذشته مشخص شد این دو نیروگاه از مازوت برای سوزاندن استفاده می‌کنند.

وی افزود: اما با توجه به میزان آلایندگی آنها قرار شد پلمپ شوند. ولی براساس اطلاعات بنده هنوز فعال هستند و اینکه در حال حاضر هم مازوت‌سوزی دارند یا نه باید دوباره بررسی شود. البته درخصوص اینکه آلودگی هوای اخیر پایتخت به دلیل مازوت‌سوزی است یا خیر، هم باید بررسی شود. زیرا میزان آلایندگی خودروهای شخصی هم مزید بر علت است و نمی‌توان آنها را نادیده گرفت. چه بسا این روزها ترافیک بیش از گذشته بوده و شاید یکی از دلایل افزایش آلودگی هوا، آلایندگی خودروهای بی‌کیفیت باشد.

تاثیر تنفس مازوت در بدن چیست؟

این در حالی است که چند روز پیش دکتر اسماعیل کهرم، کارشناس محیط‌زیست با اشاره به اینکه دولت چاره‌ای جز سوزاندن مازوت ندارد به «جهان صنعت» گفت: «با وجود اینکه سوزاندن مازوت برای تنفس بسیار خطرناک و سرطان‌زا است، اما ما مازوت زیادی در کشور داریم که میزان آلایندگی آن 7 برابر حد مجاز است و در واقعیت چاره‌ای جز سوزاندن آن نداریم زیرا به دلیل میزان آلایندگی آن هیچ کشوری آن را از ما نمی‌خرد. بنابراین دولت مازوت‌ها را برای سوزاندن تحویل نیروگاه‌ها و صنایع می‌دهد تا از آن برق تولید کنند؛ غیر از این هم کاری نمی‌توان کرد.»

در هر صورت سال‌هاست متهم اصلی آلودگی هوای تهران معلوم نشده است، این در حالی است که به گفته دکتر عباس شاهسونی، رییس گروه سلامت هوا و تغییر اقلیم وزارت بهداشت در تهران به طور میانگین در سال ۱۳۹۹ تعداد ۳۷۵۱ مرگ منتسب به مواجهه با ذرات معلق رخ داده است و همه اهالی شهر تهران هم تحت تاثیر آلودگی هوا بوده‌اند. بنابراین مسوولان همین امروز و در همین لحظه باید فکری به حال آلودگی هوا بکنند وگرنه در آینده، وضعیت وخیم‌تر و غیرقابل کنترل می‌شود.

  • نویسنده : مهدیه بهارمست